การผ่าตัดทางนรีเวชผ่านกล้อง
ศาสตราจารย์นายแพทย์ พงษ์ศักดิ์ ชัยศิลป์วัฒนา
ความหมายของการผ่าตัดทางนรีเวชผ่านกล้อง
โดยทั่วไปการผ่าตัดทางนรีเวชกรรมแบบเดิม แพทย์จะทำผ่าตัดโดยกรีดแผลที่ผนังหน้าท้องเป็นเส้นตรงตามแนวกลางหรือแนวขวางขนาดยาวประมาณ
10 เซนติเมตร ขึ้นไปเพื่อเปิดผนังหน้าท้องออกให้เห็นอวัยวะภายในช่องท้องและอุ้งเชิงกรานแล้วจึงทำการผ่าตัดเอามดลูกหรือรังไข่ส่วนที่เป็นโรคออก
แต่ในปัจจุบันด้วยความก้าวหน้าทางเทคโนโลยีด้านกล้องขยายและคอมพิวเตอร์แพทย์สามารถทำผ่าตัดโดยเจาะผนังหน้าท้อง
ส่วนมากเจาะตรงบริเวณสะดือให้เป็นช่องกว้างประมาณ 0.5-1
เซนติเมตร เพื่อสอดกล้องขยายเข้าไปในช่องท้อง กล้องนี้จะทำหน้าที่นำภาพอวัยวะในช่องท้องถ่ายทอดออกมาให้แพทย์ได้เห็นทางจอโทรทัศน์
แล้วแพทย์จะเจาะช่องที่ผนังหน้าท้องขนาดช่องละ 0.5 เซนติเมตร
อีก 2-3 ช่อง (ไม่เกิน 3 ช่อง) เพื่อเป็นช่องสำหรับสอดใส่เครื่องมือเข้าไปในช่องท้อง
ทำให้แพทย์สามารถมองภาพที่จอโทรทัศน์และทำการผ่าตัดผู้ป่วยได้
สรุปได้ว่าการผ่าตัดทางนรีเวชผ่านกล้อง คือการผ่าตัดอวัยวะในอุ้งเชิงกรานสตรีโดยใช้เครื่องมือผ่าตัดชนิดพิเศษและกล้องขยาย
ข้อดีของการผ่าตัดชนิดนี้
ผู้ป่วยมีแผลผ่าตัดขนาดเล็กประมาณ 0.5-1 เซนติเมตร
จำนวน 3-4 ช่อง ที่ผนังหน้าท้อง
เนื่องจากแผลผ่าตัดมีขนาดเล็กความเจ็บปวดหลังผ่าตัดมีน้อยกว่าการผ่าตัดด้วยวิธีเดิม
ผู้ป่วยสามารถลุกเดินเหินได้ภายใน 1 วัน หลังการผ่าตัด
มีความสะดวกสบายมากขึ้น และสามารถออกจากโรงพยาบาลไปพักฟื้นที่บ้านได้เร็ว
ไม่ต้องหยุดงานนานเหมือนวิธีเดิม ผู้ป่วยพักฟื้นที่บ้านเพียง
1-2 สัปดาห์ สามารถกลับไปทำงานได้เหมือนภาวะปกติ
การเกิดพังผืดและภาวะแทรกซ้อนหลังผ่าตัดพบน้อยกว่าการผ่าตัดวิธีเดิม
ข้อด้อยของการผ่าตัดชนิดนี้
ไม่สามารถผ่าตัดได้ในผู้ป่วยทุกราย เช่น ผู้ป่วยที่มีเนื้องอกขนาดใหญ่มากเกิน
15 เซนติเมตรขึ้นไปอาจจะไม่สามารถใช้วิธีการผ่าตัดผ่านกล้องได้
ผู้ป่วยที่มีโรคประจำตัว เช่น โรคปอดหรือโรคหัวใจไม่สามารถใช้การผ่าตัดผ่านกล้องได้
แพทย์ที่ทำผ่าตัดผ่านกล้องต้องเป็นแพทย์เชี่ยวชาญด้านผ่าตัดผ่านกล้องที่ได้รับการ
อบรมและฝึกฝนมาอย่างดีโดยเฉพาะสาขาเท่านั้น
โรคที่สามารถรักษาด้วยการผ่าตัดผ่านกล้อง
โรคที่ทำให้เกิดการปวดท้องเรื้อรังและ / หรือมีบุตรยาก
เช่นโรคพังผืดในช่องเชิงกราน
โรคเยื่อบุมดลูกเจริญผิดที่ (Endometriosis)
โรคเนื้องอกที่รังไข่และมดลูก
ท้องนอกมดลูก
การทำหมันแห้ง
การรักษาโรคที่มีบุตรยาก เช่น การตัดทำนำไข่ที่ตันออกและต่อใหม่
การรักษาโรคของโพรงมดลูก เป็นต้น
วิธีการทำผ่าตัดผ่านกล้อง
ผู้ป่วยจะได้รับการดมยาสลบก่อนการผ่าตัดเหมือนการผ่าตัดวิธีเดิม
ทำความสะอาดหน้าท้องและช่องคลอด
แพทย์เจาะช่องที่หน้าท้องดังกล่าวแล้วเพื่อสอดเครื่องมือเข้าไปทำผ่าตัด
หลังผ่าตัดเมื่อรู้สึกตัวดีและไม่คลื่นไส้อาเจียน
สามารถรับประทานอาหารอ่อนและยาแก้ปวดธรรมดาได้ตามต้องการ
เมื่อไม่เวียนศีรษะสามารถลุกเดินได้
สามารถกลับบ้านได้ภายใน 1-3 วันหลังการผ่าตัด
การปฏิบัติตนหลังผ่าตัด
ปฏิบัติตามคำแนะนำของแพทย์โดยเคร่งครัด
เมื่อแพทย์อนุญาตให้รับประทานอาหารได้ ให้ดื่มน้ำมากๆ
และห้ามกลั้นปัสสาวะ
ลุกเดินบ่อย ๆ เพื่อป้องกันไม่ให้มีพังผืดในช่องท้อง
เมื่อมีปัญหา หรือมีความผิดปกติเกิดขึ้นให้รีบปรึกษาแพทย์หรือพยาบาล
มาตรวจร่างกายและตรวจภายในหลังการผ่าตัดตามวันและเวลาที่แพทย์นัด
ผลแทรกซ้อนหลังผ่าตัด
ผู้ป่วยที่ได้รับการผ่าตัดด้วยแพทย์ผู้เชี่ยวชาญด้านการผ่าตัดผ่านกล้องโดยเฉพาะ
มักจะไม่มีผลแทรกซ้อนหลังผ่าตัดเกิดขึ้น ผลแทรกซ้อนเล็ก
ๆ น้อย ๆ ที่อาจพบ คือมีอาการปวดหัวไหล่หน่วง ๆ คล้ายปวดเมื่อย
เนื่องจากลมในช่องท้องไปดันกะบังลม อาการเหล่านี้สามารถบรรเทาได้ด้วยการรับประทานยาแก้ปวดและจะหายกลับเป็นปกติภายใน
1 วั น หลังผ่าตัด
การผ่าตัดทางนรีเวชผ่านกล้องกับคุณภาพชีวิต
การผ่าตัดผ่านกล้องเป็นทางเลือกใหม่อีกทางหนึ่งที่สามารถทำให้ผู้ป่วยมีคุณภาพชีวิตดีขึ้นได้อย่างรวดเร็วหลังจาการผ่าตัดเพราะผู้ป่วยสามารถพึ่งตัวเองได้เต็มที่เหมือนเดิม
|
